10.07.2026 - 15:36

Фінал рэспубліканскага сельскагаспадарчага праекта «Уладар вёскі» стартаваў у Магілёўскай вобласці. Змагацца за званне лепшых сюды прыбылі шэсць сямейных каманд, якія прайшлі жорсткі рэгіянальны адбор. Маштабная падзея расцягнецца на два дні і аб'яднае спаборніцкі дух драйвавых выпрабаванняў з атмасферай народнага гуляння.


Першы дзень фіналу, які прымае Горацкі раён, абяцае быць насычаным і хлебасольным. З самай раніцы ў райцэнтры ўдзельнікі прэзентуюць свае падворкі і візітныя карткі, а галоўны сімвал гасціннасці тут – каравай. Кожная сям'я запрашае гасцей на імправізаваны падворак, дзе расказвае пра свае карані, сямейныя дынастыі і ўнікальныя традыцыі, якія беражліва перадаюцца з пакалення ў пакаленне.


Гонар Магілёўскай вобласці ў фінале абараняюць Аляксандра і Ілья Сікорскія з Касцюковіцкага раёна. На іх падворку вырас сапраўдны вясковы дом са шчодрым сталом, старадаўняй люлькай, даматканымі палавікамі і ручнікамі. Побач – багатая гаспадарка: макеты каровы і свінак, а таксама жывыя гусі. Сярод птушак вылучаецца Сцяпан са сваёй сяброўкай – пераможца забегаў на мясцовым свяце «Гусінае свята». Так муж і жонка знаёмяць гасцей з культурным брэндам свайго краю.

Тут жа абсталяваны і «скляпок» з сямейнікамі закаткамі. Побач з традыцыйнымі агурочкамі, памідорамі і грыбамі суседнічаюць ліпавы махіта і аўтарская салата «Генерал». Свежы маркоўны сок і салодкая маліна – усе інгрэдыенты Сікорскія сабралі на ўласным агародзе або ў бліжэйшым лесе.

– Вельмі хваляваліся напярэдадні, – дзеліцца Аляксандра. – Рыхтаваліся доўга, учора дапазна абмяркоўвалі кожную дэталь, каб нічога не выпусціць. Спрабавалі пралічыць усе дробязі наперад. Для нас па–сапраўднаму важна выступіць годна. Нас праводзілі не проста ўсім аграгарадком Новыя Самацевічы, а літаральна ўсім раёнам! Атрымалі столькі цёплых слоў і пажаданняў, нават ад незнаёмых людзей. Падтрымка проста неверагодная. А словы «спяшайся павольна» так запалі ў душу, што зараз гэта мой галоўны дэвіз.

За час падрыхтоўкі Сікорскія максімальна згуртаваліся. У працэс уключыліся ўсе: і муж і жонка, і дзеці – сямігадовая Станіслава і двухгадовы Яўген. У кожнага з'явілася важная задача.

– Мы не проста зблізіліся, а як быццам нанава даведаліся адзін аднаго, – усміхаецца Аляксандра Сікорская. – Для мяне стала адкрыццём, што муж так выдатна трымаецца на публіцы, што ён такі артыстычны! Я прама запалілася ад яго энергіі, сама ўвайшла ў смак. А тое, што ён выдатны гаспадар і надзейная апора для нас, – вядома, не сакрэт. З дзецьмі сталі праводзіць значна больш часу. Так, у мітусні падрыхтоўкі і клопатах, затое разам.

Галоўная разыначка падвор'я сям'і — сапраўдны прабабулін куфар з унікальным ручным ткацтвам, а таксама прадзедава скрыня з інструментамі.

— Беражліва захоўваем гэтую спадчыну і часам нават карыстаемся ёй. З рубанка вось нядаўна пыл строслі, праверылі ў справе. Цяпер нават цяжка сказаць, колькі гадоў гэтым рэліквіям. Перадаем іх з пакалення ў пакаленне. Не бутафорыя, а сапраўдныя рэчы з вялікай гісторыяй. Шануем і іншую частку сям'і. На стале беларускае галлё суседнічае з мантамі, прыгатаванымі па фірмовым рэцэпце, які ў 1996 годзе прыехаў з Казахстана з маёй бабуляй і мамай. З тых часоў на сямейныя застоллі рыхтуем абавязкова, – дзеліцца суразмоўніца.


Неўзабаве размераны рытм «Уладара вёскі» зменіцца сапраўдным драйвам. Адным з відовішчных этапаў стане падрыхтоўка дранікаў на калодзе – тут спатрэбіцца не толькі кулінарны талент, але і спрыт. Следам за гэтым сем'і ўступяць у барацьбу ў сельскай эстафеце, дзе скорасць і камандная работа выйдуць на першы план.

Пасля гэтага асноўнае дзейства перамесціцца ў маляўнічы аграгарадок Горы. Сярод ідылічных сельскіх пейзажаў разгорнецца неабыякая барацьба. Мужчыны паспаборнічаюць у конкурсе касцоў, дэманструючы майстэрства працы з ручной касой. Пакуль кіраўнікі сямействаў спаборнічаюць у спрыце, жонкі зоймуцца творчасцю – ім трэба будзе сплесці самы прыгожы купальскі вянок, уклаўшы ў яго не толькі ўменне, але і душэўнае цяпло.

Аляксандр і Ганна Лабажэвічы з аграгарадка Аношкі Нясвіжскага раёна Мінскай вобласці ўжо спрабавалі штурмаваць конкурс «Уладар вёскі». Тады на раённым этапе яны атрымалі толькі дыплом за ўдзел. Муж і жонка зрабілі працу над памылкамі – сталі больш адкрытымі, смелымі і перасталі саромецца паказваць сваю шчырасць.

Шматдзетныя бацькі выхоўваюць чацвярых дзяцей: 10–гадовую Вікторыю, 9–гадовую Марыю, 6–гадовага Рамана і 3–гадовую Аляксандру. Дэвіз гэтай дружнай каманды: «Адзін за ўсіх і ўсё за аднаго!» Сям'я любіць разам хадзіць на рыбалку, уладкоўваць велапрагулкі і пікнікі на прыродзе. Разам яны даглядаюць агарод і вялікую гаспадарку, дзе, акрамя курэй, ёсць і буйная рагатая жывёла.

– Для нас жыццё ў сельскай мясцовасці – гэта свядомы выбар, бо мы самі выраслі ў вёсцы. Тут такая свабода! Вось зараз на конкурсе нас засялілі ў інтэрнат, дык дзеці ў адным пакоі літаральна не ведалі, куды сябе дзець у чатырох сценах, — расказваюць муж і жонка.


У свой час Лабажэвічам прапаноўвалі жыллё ад прадпрыемства ААТ «Новае жыццё», дзе працуе глава сямейства, але муж і жонка вырашылі сваімі сіламі пабудаваць дом мары. Праектавалі яго ўсёй сям'ёй. Галоўнымі ўмовамі былі асобны пакой для кожнага дзіцяці і, вядома ж, вялікая агульная прастора – прасторная гасцёўня, дзе ўсе маглі б збірацца разам.

Ганна і Аляксандр адзначаюць, што ўдзел ва «Уладары вёскі» для іх – гэта новыя знаёмствы, магчымасць лепш пазнаць сваю сям'ю і пазнаёміцца ​​з іншымі ўдзельнікамі, адкрыць для сябе новыя раёны і вобласці:

– Такі конкурс вельмі важны, бо ён паказвае грамадству, як выдатна быць моцнай сям'ёй, не заставацца адзіночкамі, ганарыцца статусам шматдзетных бацькоў і не забывацца на беларускую вёску. Таму ўсім, хто сумняваецца, кажам: трэба абавязкова ехаць і ўдзельнічаць!

Праект «Уладар вёскі» паказвае ўсю моц і сілу моладзі, якая пражывае ў сельскай мясцовасці, ужо на працягу 19 гадоў. За гэты час яго ўдзельнікамі сталі больш за 5 тысяч сем'яў.

– Нашы канкурсанты папулярызуюць беларускую вёску, каб маладое пакаленне разумела: сельская гаспадарка 20 гадоў таму і тое, што мы можам прэзентаваць сёння, – гэта зусім розныя рэчы, – адзначыў першы сакратар ЦК БРСМ Уладзімір Паўлоўскі.

Пяты год запар фінал «Уладара вёскі» прымае гасцінная горацкая зямля. Старшыня раённага Савета дэпутатаў Наталля Кавалёва лічыць, што ў гэтым ёсць свая сімволіка, бо менавіта ў Горках знаходзіцца найстарэйшая сельскагаспадарчая ВНУ краіны:

– Развіццё аграпрамысловага комплексу Беларусі немагчыма без распрацовак і адкрыццяў вучоных Беларускай дзяржаўнай сельскагаспадарчай акадэміі. Яе выпускнікі традыцыйна складаюць касцяк моладзі сельскагаспадарчых прадпрыемстваў, прымяняючы на ​​практыцы атрыманыя веды. Сам праект, які праслаўляе працу на зямлі, наглядна дэманструе сувязь пакаленняў, сувязь ведаў, любові да роднай зямлі, сучасных дасягненняў і моцных традыцый у свядомасці беларускай моладзі. У руках удзельнікаў конкурсу будучыня Беларусі, захаванне і прымнажэнне лепшых традыцый старэйшых пакаленняў. У перыяд глабальнай змены светапогляду асобных народаў трэба цвёрда памятаць, што ад таго, як мы зберажом нашу родную беларускую гісторыю, якія каштоўнасці, святы і сімвалы ўпускаем у свой дом, залежыць будучыня нашых дзяцей!

Другі дзень фіналу 11 ліпеня прыме знакамітая Александрыя. Кульмінацыяй стане ўрачыстая аб'ява імёнаў пераможцаў на адной са сцэн фестывалю «Купалле». Аднак на гэтым праграма не скончыцца. Усе сем'і–ўдзельніцы далучацца да адкрытага дыялогу, што называецца без гальштукаў, дзе абмяркуюць важнейшыя тэмы сямейных каштоўнасцей і захавання нацыянальных традыцый.

Завершыцца двухдзённае спаборніцтва акунаннем у атмасферу ўсеагульнага свята, якое аб'яднае і канкурсантаў, і шматлікіх гасцей.


 СБ