31.08.2026 - 11:47

З 1 верасня пачнецца новы навучальны год 2026–2027. Дзеці пойдуць у школу пасля працяглага летняга адпачынку. Сёлета ў Беларусі ёсць заўважныя змены па многіх напрамках: ад абнаўлення школьнай праграмы да патрабаванняў да формы і харчавання маленькіх беларусаў. Што чакае бацькоў і дзяцей, давайце разбірацца.

Адукацыя – стратэгічны рэсурс нашай краіны, таму падрыхтоўка стартуе задоўга да пачатку восені. Усё гэта робіцца з мэтай клопату аб здароўі нашых дзяцей, а таксама для паляпшэння якасці іх адукацыі і, безумоўна, бяспекі.

Галоўнае ва ўсіх новаўвядзеннях: мяняецца падыход да заданняў, спрашчаюць складаныя тэмы, прыбіраюць лішняе і робяць навігацыю ў падручніках зручней. Больш увагі – практыцы дзяцей, самастойнай працы і ўменню прымяняць веды, а не проста запамінаць інфармацыю.

Школьны каляндар

Паводле інфармацыі Мінадукацыі, працягласць навучальных чвэрцяў у гэтым навучальным годзе складзе:

першая чвэрць – з 1 верасня 2026 г. па 31 кастрычніка 2026 г.; другая – з 9 лістапада 2026 г. па 24 снежня 2026 г.; трэцяя – з 11 студзеня 2027 г. па 20 сакавіка 2027 г.; чацвёртая – з 29 сакавіка 2027 г. па 31 мая 2027 г., а для навучэнцаў IX (X)–XI (XII) класаў – па 25 мая 2027 г.

Графік школьных канікулаў:

восеньскія – з 1 лістапада 2026 г. па 8 лістапада 2026 г. уключна (8 дзён); зімовыя – з 25 снежня 2026 г. па 10 студзеня 2027 г. уключна (17 дзён); вясновыя – з 21 сакавіка 2027 г. па 28 сакавіка 2027 г. уключна (8 дзён); летнія – з 1 чэрвеня 2027 г. па 31 жніўня 2027 г. уключна (92 дні), для тых, хто скончыў IX клас – з 12 чэрвеня 2027 г. па 31 жніўня 2027 г. уключна (81 дзень), для навучэнцаў VIII класаў кадэцкіх вучылішчаў, сувораў X класаў (за выключэннем навучэнцаў спецыялізаваных па спорце класаў, вячэрніх класаў, санаторных школ, вучылішчаў алімпійскага рэзерву) – з 6 чэрвеня 2027 г. па 31 жніўня 2027 г. уключна (87 дзён).

Акрамя таго, для навучэнцаў I–II класаў (ІІІ класаў – для навучэнцаў з асаблівасцямі псіхафізічнага развіцця з пяцігадовым тэрмінам навучання на I ступені агульнай сярэдняй адукацыі) у ІІІ чвэрці праводзяцца дадатковыя зімовыя канікулы з 15 лютага 2027 г. па 21 лютага 2027 г. уключна.

Медыцынская даведка да школы: каму патрэбна да 1 верасня

З другога класа «медыцынскую даведку аб стане здароўя дзіцяці» не трэба спецыяльна афармляць да 1 верасня. Школьнік павінен праходзіць планавы медагляд у месяц свайго нараджэння – раз у год. Калі дзіця школьнага ўзросту нарадзілася ў красавіку, медагляд ён праходзіць у красавіку, а выдадзеная даведка дзейнічае да красавіка наступнага года.

Выключэнне – першаклашкі. Ім перад паступленнем у школу трэба прайсці абследаванне загадзя і разам з іншымі дакументамі прадставіць даведку.

Тэма першага ўрока

У будучым навучальным годзе першая чвэрць афіцыйна пачынаецца 1 верасня 2026 года і працягнецца да 31 кастрычніка – графік Мінадукацыі. Дзень ведаў – гэта паўнавартасны дзень адукацыйнага працэсу. У школах Беларусі 1 верасьня пройдзе адзіны ўрок. Яго тэма – «Веды сёння – сіла і працвітанне Беларусі заўтра!».

Ці можна не ісці ў школу 1 верасня?

Безумоўна, Дзень ведаў не абавязкова складаецца з 5–6 урокаў запар. 1 верасня школы традыцыйна мяняюць расклад: праводзяць урачыстыя мерапрыемствы, першы тэматычны ўрок, сустрэчы з педагогамі, а часам іншыя заняткі. Адзінай схемы на ўсю краіну наконт гэтага няма.

Многія ігнаруюць наведванне школы ў гэты дзень, але гэта няправільна. Разглядаць адзіны першы ўрок як неабавязковае святочнае мерапрыемства нельга. Сам дзень уваходзіць у навучальную чвэрць. Дзеючы Дзяржаўны школьны стандарт патрабуе выконваць статут і правілы ўнутранага распарадку школы, выконваць патрабаванні педагогаў і адміністрацыі. Падчас заняткаў вучні павінны знаходзіцца ў школе, а пра запланаваную адсутнасць загадзя неабходна паведамляць класнаму кіраўніку.

Электронныя дзённікі

Больш за 300 школ нашай краіны пачнуць працаваць у аўтаматызаванай сістэме «Электронная школа». Праект закліканы павысіць якасць кіравання адукацыйнымі ўстановамі і знізіць папяровую нагрузку на педагогаў. Гэта павінна спрасціць узаемадзеянне настаўнікаў, вучняў і бацькоў.

У пілотных школах укараняць электронны часопіс і дзённік. Навучэнцы, бацькі і педагогі змогуць асвоіць новыя лічбавыя інструменты. Прадугледжаны навучальныя вэбінары, а затым будзе забяспечана пастаянная тэхнічная падтрымка.

Што да школ, якія ўжо выкарыстоўваюць іншыя электронныя платформы, то яны прадоўжаць працаваць у звыклым рэжыме – для іх у новым навучальным годзе нічога не зменіцца.

Надгляд вучняў у школах

У новым навучальным годзе ва ўстановах адукацыі будзе дзейнічаць абноўлены парадак надгляду непаўналетніх, кардынальных зменаў не адбылося.Права на правядзенне надгляду непаўналетніх было і раней, але для гэтай працэдуры была неабходная прысутнасць законных прадстаўнікоў дзіцяці. Згодна з новымі правіламі (пастанова Саўміна ад 19 чэрвеня 2026 года №307), цяпер надгляд можна праводзіцьу прысутнасці педагога.

Кошт навучальных дапаможнікаў

У Рэспубліцы Беларусь дзяржава захоўвае жорсткі кантроль за цаной камплекта падручнікаў.Для вучняў 1–11 класаў ён абыдзецца ў 22,5 бел. руб., для дашкольнікаў – 9 бел. руб. Для дзяцей са шматдзетных сем'яў дзейнічае скідка 50%: плата за камплект складзе для іх 11,25 бел. руб.

Патрабаванні да формы і зместу падручнікаў

Да 1 верасня перавыдадзена мноства падручнікаў і дапаможнікаў. Сталі больш строгімі патрабаванні да паліграфіі: спецыяльная афсетная папера, якая зніжае нагрузку на зрок, лёгкую інтэгральную вокладку.

Крокнуў наперад змест у падручніку па гісторыі Беларусі. У кантэксце сусветнай гісторыі для 11 класаў з'явілася інфаграфіка, QR–коды з відэаматэрыяламі і нават 3D–мадэлі. Асобная навінка – кіраўніцтва па асновах бяспекі жыццядзейнасці для навучэнцаў 4 класаў. Дзякуючы гэтаму навучанне стане больш сучасным, наглядным і бяспечным.

Перамены ў харчаванні дзяцей

З 1 верасня 2026 года ў Беларусі ўступае ў сілу абноўлены Дзяржаўны стандарт, які тычыцца харчавання дзяцей ва ўстановах адукацыі. Асноўныя мэты – зрабіць стравы смачней і карысней, адаптаваць меню пад рэальныя запыты дзяцей і ўзмацніць кантроль якасці.

Пры аднаразовым харчаванні ўводзіцца адзіны від прыёму ежы, які будзе ў першую змену называцца другім сняданкам, у другую змену – падвячорак і складацца з трох страў (салата, гарачая страва і напой).

Вучні будуць падзелены на тры групы па класах пры выкарыстанні натуральных і грашовых норм расходаў (1–5–я, 6–8–я і 9–11–я класы) замест дзвюх узроставых груп (6–10 і 11–18 гадоў). Гэта забяспечыць лепшы ўлік фізіялагічных патрэбнасцей, звязаных з узростам дзяцей.

Рацыён стаў больш разнастайным, пашыраны пералік дазволеных прадуктаў, уключаны якасныя паўфабрыкаты з мяса, рыбы і агародніны.

Вендынгавыя аўтаматы ў школах

Зменіцца і буфетная зона ў беларускіх школах: з'явяцца гандлёвыя аўтаматы з карыснай прадукцыяй айчынных вытворцаў.

Па папярэдняй інфармацыі, там можна будзе купіць, напрыклад, падушачкі з малочным начыннем, перапечкі, зефір, цукеркі фруктова–ягадныя, арэхавыя сумесі, ваду і напоі, печыва, шакаладныя цукеркі, батончыкі дыетычныя з паніжаным утрыманнем глютена і не толькі.

Асобную ўвагу нададуць чыстаму складу страў: ніякіх узмацняльнікаў густу, фарбавальнікаў і кансервантаў.

Змяняецца школьная праграма: ад ІІ да асноў кіравання беспілотнікамі

Па інфарматыцы для 6–9 класаў з'явілася новая тэма: «Тэхналогіі штучнага інтэлекту». Ужо перавыдадзены дапаможнік для 8 класа. Дзевяцікласнікаў навучаць прымяняць ІІ ў мадэляванні, а абавязковымі стануць раздзелы па сеткаваму этыкету, кібербяспецы, абароне персанальных даных, а таксама распазнанню дыпфейкаў.

У беларускіх школах з 1 верасня стартуе пілотны праект па паглыбленым вывучэнні прыродазнаўчых навук.

Прыкметныя змены з'явяцца ў праграме па вучэбным прадмеце «Фізічная культура і здароўе»: з гэтага часу трэці ўрок у тыдзень накіраваны на развіццё рухальнай актыўнасці і падрыхтоўку да здачы нарматываў.

Прадстаўнікі Мінадукацыі і педагогі адзначаюць, што ва ўсіх класах, пачынаючы з шостага, будуць прымяняць тэхналогіі штучнага інтэлекту, але спецыфіка будзе адрознівацца. Напрыклад, у 6 і 7 класе дзяцей пазнаёмяць, як можна выкарыстоўваць ІІ, згенераваны малюнак або тэкст. У 8 класе – асновы прамптынгу, навучэнцы самі пачнуць спрабаваць карыстацца. А ў 9 класе штучны інтэлект укараняецца ў мадэляванне. Важна: акцэнт зроблены на жыццёва неабходныя навыкі і практыку.

Для 10 класаў у рамках прадмета па дапрызыўнай і медыцынскай падрыхтоўцы ўвялі раздзел тактычнай медыцыны, а ў другім паўгоддзі хлопчыкі асвояць асновы кіравання БПЛА.

Патрабаванні да школьнай формы

У Беларусі ўзмацнілі жорсткасць патрабаванняў да якасці тканін, з якіх шыюць школьную форму. З'явіліся абмежаванні для сінтэтыкі, уведзены рэестр беларускіх вытворцаў, а вытворчасць формы абавязкова павінна здзяйсняцца на тэрыторыі краіны.

Справа ў тым, што фасон і элементы дзелавога стылю засталіся ранейшымі, галоўнае, каб дзіцяці было зручна і камфортна. Да 1 верасня айчынныя прадпрыемствы падрыхтавалі каля 1 млн. вырабаў. Асартымент абнавілі прыблізна на 60 працэнтаў. Вытворцы робяць стаўку на капсульныя калекцыі, каб рэчы лёгка спалучаліся паміж сабой. У прыярытэце функцыянальнасць: кнопкі замест гузікаў, гумка на поясе замест маланкі. Калі кто–то хто не змог падабраць форму ў гандлёвай сетцы, гатовыя прыняць індывідуальныя заяўкі.

У гэтым навучальным годзе ніякіх змен, якія датычацца адзення дзелавога стылю, якія дзеці наведваюць установы адукацыі, не адбылося.

Новы праект для рэпетытараў

З 1 верасня ў Рэспубліцы Беларусь запускаецца праект «Вітрына фізічных асоб, якія ажыццяўляюць самастойную прафесійную дзейнасць па навучанні дзяцей».

Новы сэрвіс, паводле слоў крыніцы, створаны для таго, каб у таленавітых педагогаў з'явілася больш магчымасцей заявіць пра сябе. А для бацькоў – гэта надзейны і просты спосаб знайсці патрэбнага спецыяліста.

ОНТ